HABAŞ işçi katliamında bilirkişi ön raporu açıklandı

HABAŞ’ta 19 işçinin yaşamını yitirdiği patlamaya ilişkin Aliağa Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından görevlendirilen ve iş güvenliği, metalürji ile makine mühendislerinden oluşan bilirkişi heyetinin hazırladığı ön raporda, patlamanın çelikhane bölümündeki ark ocağında (ergitme kazanı) meydana gelen su-ergimiş metal teması sonucu gerçekleştiği tespit edildi. Bilirkişi ön raporunda su sızıntısına neyin neden olduğu yazmıyor. İşçilerin ve mühendislerin anlatımına göre tavan vinci ark ocağının üzerine çöktü, kopan doğal gaz ve oksijen hatları şiddetli patlamaya yol açtı ve işçiler tehlike bölgesindeydi. Vincin üzerinde hareket ettiği taşıyıcı mesnet direkleri ayrışarak devrildi; planlı bakımda gaz hatlarının basıncı boşaltılmadı ve alan tahliye edilmedi.

Ön bilirkişi raporunda öne çıkan temel teknik bulgular şunlar:

Soğutma Sistemi Arızası ve Su Sızıntısı: Ark ocağının yüksek ısıya dayanmasını sağlayan su soğutmalı panellerde veya boru hatlarında meydana gelen sızıntı/yırtılma nedeniyle soğutma suyunun, yaklaşık 1600°C sıcaklıktaki sıvı çeliğin içerisine sızdığı belirlenmiştir.

Buhar Patlaması (Fiziksel Patlama): Kapalı veya yarı kapalı ergitme ortamında sıvı metalin altına hapsolan suyun milisaniyeler içinde genleşerek buharlaşması (hacminin yaklaşık 1600 katına çıkması), şiddetli bir basınç dalgasına ve sıvı metalin çevreye saçılmasına yol açmıştır.

Periyodik Bakım ve Kontrol Eksiklikleri: Soğutma devresi panellerindeki metal yorgunluğu, korozyon ve aşınmaların zamanında tespit edilemediği; periyodik kontrollerin ve tahribatsız muayene (NDT) testlerinin yetersiz kaldığı vurgulanmıştır.

Erken Uyarı ve Sensör İhmali: Sistemdeki su basıncı düşüşünü veya sıcaklık anomalisini anlık olarak algılayıp ocağı otomatik olarak durdurması gereken emniyet sensörlerinin ve otomasyon sisteminin devre dışı olduğu ya da işlevini yerine getirmediği tespit edilmiştir.

Acil Durum ve Tahliye Yetersizliği: Patlama ve ardından yayılan yüksek ısı ile zehirli gazlara karşı çalışanların hızla tahliye edilebileceği güvenli kaçış koridorlarının ve koruyucu bariyerlerin standartlara uygun olmadığı rapora eklenmiştir.

Savcılık, kesin kusur oranlarının belirlenmesi için laboratuvar numuneleri ve bakım kayıtları üzerindeki detaylı incelemenin tamamlanmasının ardından kapsamlı ana bilirkişi raporunun dosyaya sunulacağını bildirdi.

Bilirkişi ön raporunda bahsedilen su sızıntısına neyin neden olduğu yazmıyor.

İşçilerin ve mühendislerin anlatımları ise tavan vincinni ark ocağının üzerine çökmesi sonucu kopan doğal gaz ve oksijen hatları şiddetli patlamaya yol açtı. Vincin üzerinde hareket ettiği taşıyıcı mesnet direkleri ayrışarak devrildi. Planlı bakımda gaz hatlarının basıncı boşaltılmadı ve alan da tahliye edilmedi. İşçiler tehlike bölgesindeydi.

Kaynak Evrensel Gazetesi